Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Słupsku

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

CZĘŚCIOWY

Dnia 3 listopada 2025 r.

Sąd Okręgowy w Słupsku I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący: sędzia Hanna Kaflak-Januszko

Protokolant: st. sekretarz sądowy Karina Hofman

po rozpoznaniu w dniu 6 października 2025 r. w Słupsku

sprawy z powództwa R. S.

przeciwko J. W. (1), (...) w W., (...) (...) w K.

o zapłatę

I. zasądza od pozwanych (...) w W. i J. W. (1) na rzecz powoda R. S. 186 364,37 zł (sto osiemdziesiąt sześć tysięcy trzysta sześćdziesiąt cztery i 37/100 zł) z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 5.07.2018 r. do dnia zapłaty – tj.:

- 173 000 zł zadośćuczynienia,

- 13 364,37 zł kosztów opieki

oraz odsetki ustawowe za opóźnienie od 22 279,60 zł (dwudziestu dwóch tysięcy dwustu siedemdziesięciu dziewięciu i 60/100 zł) od 5.07.2018 r. do 25.02.2021 r.

- z zastrzeżeniem, że spełnienie świadczenia przez któregokolwiek z pozwanych zwalnia pozostałych;

II. umarza postępowanie co do pozwanych wskazanych w pkt. I sentencji w pozostałym zakresie;

III. zasądza od pozwanego (...) w W. na rzecz powoda 23 251,00 zł (dwadzieścia trzy tysiące dwieście pięćdziesiąt jeden i 00/100 zł) koszów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty;

IV. nie obciąża pozwanej J. W. (1) kosztami procesu;

V. nakazuje ściągnąć od pozwanego (...) w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Słupsku 12 043,09 zł (dwanaście tysięcy czterdzieści trzy i 09/100 zł) nieuiszczonych kosztów sądowych.

I C 84/21

UZASADNIENIE

Powód R. S. 21.01.2021 r. pozwał (...) w K. za skutki wypadku drogowego z 10.05.2018 r., spowodowanego przez kierującego pojazdem, objętym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej przez pozwanego - o 208 644 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 5.07.2018 r. do dnia zapłaty – w tym :

- 192 000 zł zadośćuczynienia,

- 16 643,97 zł kosztów opieki .

Pismem z 26.02.2021 r. powód cofnął pozew o :

- 19 000 zł co do zadośćuczynienia,

- 3 279,60 zł co do kosztów opieki (przy uwzględnieniu stawki uznanej przez pozwanego 9, 11 zł – średniej z wynagrodzenia minimalnego netto)

- czyli łącznie o 22 279,60 zł z odsetkami od 5.07.2018 r. do 25.02.2021 r., gdyż pozwany dobrowolnie uiścił wskazane należności ( po doręczeniu odpisu pozwu 5.02.2021 r.).

P o z w a n y wniósł o oddalenie powództwa, stwierdzając, że wypłacono ww. świadczenia - adekwatnie kompensują szkodę, w tym przy założeniu, że powód doznał 22 % uszczerbku na zdrowiu. Ujął przy tym także 8000 zł nawiązki zasądzonej wyrokiem karnym bezpośrednio od sprawczyni szkody. Kwestionował wymagalność odsetek przed określeniem wielkości zobowiązania wyrokiem.

Wobec upadłości pozwanego wezwano (...) z siedzibą w W. po stronie pozwanej.

(...) wniósł o reasumpcję postanowienia o wezwaniu, kwestionując swą legitymację, jak i wysokość dochodzonych świadczeń oraz termin ich wymagalności.

Na wniosek powoda wezwano też sprawczynię szkody J. W. jako pozwaną oraz S. upadłego ubezpieczyciela (w tym także na wniosek J. W.).

W sprawie wskazane zostało, że pozwani odpowiedzialność ponoszą w trybie tzw. in solidum.

Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podkreślając przede wszystkim na fakt, że była ubezpieczona, a ubezpieczony wypłacił świadczenie.

Syndyk formalnie nie wstąpił do procesu. Postępowanie co do niego zostało zawieszone.

Sąd ustalił, co następuje:

10.05.2018 r. kierująca pojazdem ubezpieczonym u pozwanego, spowodowała wypadek drogowy, nie ustępując pierwszeństwa przejazdu powodowi, jadącemu motorem, co doprowadziło do ich zderzenia.

bezsporne – zob. k. 154 v /wyrok – k. 21/

Powód w wieku (...)lat (ur. (...)) z miejsca wypadku trafił w stanie ciężkim (do 19.05.2018 r.) do szpitala ze złamaniem podudzia łącznie ze stawem skokowym, powierzchownym licznymi urazami klatki piersiowej i głowy (stłuczeniem mózgu), brzucha, dolnej części grzbietu i miednicy.

Wdrożono co do niego monitorowanie podstawowych funkcji życiowych, wentylację wspomaganą płuc (do 19.05.2018 r.), wprowadzono sondę do brzucha do odbarczania żołądka, cewnik do pęcherza moczowego. Zastosowane znieczulenie ogólne.

Następnie stwierdzono, że doszło do urazu śródczaszkowego, złamania podudzia były mnogie, złamana była kość jarzmowa i szczęka, żuchwa oraz nastąpiły urazy płuca.

Uraz śródczaszkowy zakwalifikowano do leczenia zachowawczego, złamane podudzie zaopatrzono operacyjnie, wykonano stabilizację kości wobec złamania żuchwy. Uzyskano poprawę umożliwiająca zakończenie wentylacji. Wprowadzono rehabilitację. Powód był karmiony.

29.05.2018 r. powód przeszedł z oddziału intensywnej terapii na oddział rehabilitacji z zaleceniem kontroli ortopedycznej, chirurga szczękowego, tomografii głowy, toalety drzewa oskrzelowego. Na tym oddziale początkowo stwierdzono problemy z pamięcią, mową i w ogóle odczuwalnością emocjonalną, gotowość do współpracy z trudnością akceptacji ograniczeń swej sytuacji, usunięto rurkę tracheostomijną. Powód skarżył się na problemy z widzeniem przy czytaniu. Wypisany został 14.06.2018 r. z zaleceniami do dalszej rehabilitacji i konsultacji chirurgicznej oraz co do płynnej diety (przyjmował go wówczas przez słomkę) i zmiany opatrunków. Wówczas powód poruszał się przy pomocy 2 kul.

W czasie pobytu w szpitali 8-10.07.2018 r. usunięto powodowi pod znieczuleniem zespolenie z zaleceniem utrzymania opatrunku gipsowego przez 6 tygodni.

26-27.07.2018 r. powód przebywał w szpitali wobec infekcji tkanek w obrębie złamania, jak i stwierdzono odleżynę kości piętowej. Pojawiło się też zapalenie dziąseł.

19-23.09.2018 r. powód przebywał w szpitalu wobec braku zrostu podudzia i poddano go zabiegowi, a wypisano z zaleceniem poruszania się z kulami, zmiany opatrunku i monitorowania rany.

2-23.11.2018 r. , 14-24.04.2018 r. powód przebywał w sanatorium.

13.09.2019 r. przeprowadzono ponowny zabieg w obrębie złamania nastawienia kości z zaleceniem poruszania się z kulami i wizyt kontrolnych. Powód był monitorowany do końca października 2019 r.

2.12.2019 r. – 21.02.2021 r. powód odbywał rehabilitację.

W drugim tygodniu po pierwszej hospitalizacji (26.06.2018 r.) powód raz w tygodniu korzystał ze spotkań z psychologiem.

18.06.2019 r. komisja wojskowa orzekła o trwałej niezdolności powoda do zawodowej służby wojskowej i częściową niezdolność do pracy wobec wypadku pozostającego w związku ze służbą wojskową i wyznaczając termin kolejnego badania na czerwiec 2021 r.

7.07.2020 r. orzeczono o niepełnosprawności umiarkowanej powoda w związku ze spornym wypadkiem.

Powód w trakcie pobytu w szpitalu odczuwał ból, jak i potem wypracowując powrót do sprawności oraz następnie w związku ze zmianami pogody. Zażywał środki przeciwbólowe, schudł kilkanaście kilogramów. Dyskomfortem dla jego samopoczucia było, że całość obowiązków w czasie jego niedyspozycji spoczywał na żonie, która przy tym sprawowała nad nim opiekę. W ogóle źle znosił zmianę, jaka go dotknęła, bo z osoby samodzielnej i sprawnej/aktywnej sportowo (3 razy w tygodniu biegał 10 km, pływał, jeździł rowerem) - był poważnie osłabiony, zagrożony rozważaniem amputacji nogi, niepełnosprawny i zdany na pomoc innych, a przy tym nie czuł się takim oparciem dla dorastających synów jak wcześniej. Miał problemy ze snem, co wymagało wsparcia farmakologicznego. W efekcie stał się lękliwy, drażliwy, nerwowy, prowadził zachowawczy tryb życia.

Powód uzyskał opiekę osób trzecich (poza początkowymi wizytami pielęgniarskimi) głównie ze strony żony przy pielęgnacji, higienie osobistej, ubieraniu się, codziennych pracach domowych i związanych z prowadzeniem domu, które należały do niego, przygotowywaniem dla niego specjalnych posiłków, karmieniu, asekuracji w poruszaniu, dowożeniu do lekarzy. Trwała ona w zakresie, który można szacować : przez pierwsze 6 miesięcy po 4 godziny dziennie, a przez kolejne 12 – po 3 godziny.

Na ciele powoda pozostały liczne blizny. Kończyna prawa jest skrócona 2 cm. Wyprost kolana prawego jest ograniczony, jak i w zakresie stawu skokowego.

Powód doznał uszczerbku na zdrowiu, który można szacować : 4 % w zakresie oczu, 30-40 % w zakresie złamania podudzia z powikłaniami, 12 % złamania szczęki, 8 % w zakresie zdrowia psychicznego,

dowód: dokumentacja medyczna – k.42-, orzeczenia – k. 22-23, zeznania świadków M. T. – k. 209v-211, A. F. – k. 211-212, J, S. – k. 212-213v, powoda – k. 213v-214, opinie biegłych – k. 253-255, 263-267, 454-459, 508-517, 569-574, 601-603, 620-623, 664-666, 736-785, 843-852, 910-911

Powód przed wypadkiem był żołnierzem zawodowym, uczestniczył w misjach bojowych zagranicą. Hobbystycznie jeździł w grupie motocyklowej, a po wypadku nie miał siły na prowadzenie tego pojazdu. Brakuje mu tego.

dowód: zeznania świadków M. T. – k. 209v-211, A. F. – k. 211-212, J, S. – k. 212-213v, powoda – k. 213v-214

4.06.2016 r. powód zgłosił szkodę. Pismem z 26.06.2018 r. ( i ponownie 18.09.2020 r.) powód dochodził spornych należności.

Pozwany wyjaśniał, że oczekiwanie na likwidacji szkody wynika z oczekiwania na wynik postępowania karnego w sprawie wypadku. Pismem z 19.11.2020 r. pozwany poinformował o uznaniu roszczenia w zakresie wskazanym w odpowiedzi na pozew. Koszty opieki obliczył jako sumę 2 godzin dziennie przez 6 miesięcy przy stawce 9,11 zł (średniej wyliczonej na podstawie wynagrodzenia minimalnego netto).

dowód: korespondencja – k. 25-41

Wypłata (bez części nawiązki) nastąpiła dopiero w toku niniejszego procesu.

bezsporne

22 279,60 zł wpłynęło na konto powoda 25.02.2021 r.

dowód: wydruk z konta – k. 168

Ww. wyrokiem karnym zasądzono od pozwanej 8 000 zł zadośćuczynienia.

dowód: wyrok – k. 21

Powództwa podlegało uwzględnieniu.

Odpowiedzialności ubezpieczyciela (jak i sprawcy szkody) wobec powoda była bezsporna (art. 436 kc w zw. z art. 822 kc i art. 19 ust. 1, 34 ust. 1 cyt. ustawy z 22.05.2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych … Dz. U. Nr 124, p. (...) ze zm), jak i że odpowiedzialność pozwanych ma tzw. charakter in solidum1. Wobec upadłości ubezpieczyciela doszło jednak do wydania wyroku częściowego (art. 317 kpc) po etapie wyjaśnień co do reprezentacji strony pozwanej. Dla sądu oczywiste było od początku, że pozwanym powinien został (...) wobec istoty ubezpieczenia OC, która nie przewiduje, że uprawniony ma czekać na niepewny finał postępowania upadłościowego wbrew ustawowym terminom na uzyskanie świadczenia – vide ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, (...) i (...) , w tym bezpośrednia podstawa z art. 98 ust. 2 pkt. 1. Skoro nie doszło do uiszczenia świadczenia powodowi, a jest ono sporne, to pozostaje pozwanie (...) (i w jego gestii pozostanie kwestia rozliczenia z upadłym zgodnie z art. 111 ust. 1, na który się powołał)2.

Spór dotyczył wypłaty dalszych świadczeń w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotu objętego ubezpieczeniem (na podstawie art. 361 kc oraz art. 445 § 1 w zw. z art. 444 § 1 kc, które zgodnie z art. 13 ust. 2, 36 w/w ustawy ubezpieczeniowej zakreślają ich rozmiar) oraz art. 322 kpc.

Generalnie sąd uznał, że zgromadzone dowody są wiarygodne, zwłaszcza, że : wzajemnie się uzupełniały i potwierdzały, dokumentacja medyczna, jak i inne dokumenty były dowodami obiektywnymi, zeznania - mimo obawy o subiektywizm - nie budziły wątpliwości co do ich wiarygodności (pewne kwestie o charakterze ocennym pozostawały finalnie w gestii sądu), a opinie biegłych mimo częściowej konfrontacji dostarczyły wiadomości specjalnych, umożliwiając dokonanie oceny. Stąd przy omawianiu poszczególnych przesłanek pozostaje poddać zagadnienia dowodowe dokładniejszej analizie, gdy zachodzi taka potrzeba.

zadośćuczynienie - art. 445 § 1 kc

Sąd podziela pogląd, iż: „subiektywny charakter krzywdy powoduje, że przydatność kierowania się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia sumami zasądzonymi z tego tytułu w innych przypadkach jest ograniczona. Jednakże ta przesłanka nie jest całkowicie pozbawiona znaczenia, pozwala bowiem ocenić, czy na tle innych podobnych przypadków zadośćuczynienie nie jest nadmiernie wygórowane. Dodatkowo jednolitość orzecznictwa sądowego w tym zakresie odpowiada poczuciu sprawiedliwości i równości wobec prawa (por. wyrok SN z dnia 26 listopada 2009 r., III CSK (...), OSNC-ZD 2010, nr 3, poz. 80, LEX nr (...)).”

Dlatego zwykle dokonując szacowania, sąd ma na uwadze inne rozstrzygnięcia, które analizuje w zestawieniu z informacją o średniej wysokości odszkodowania za 1 % uszczerbku na zdrowiu. Z publikacji w Rzeczpospolitej z 21.01.2010 r. w wersji internetowej w artykule „Ubezpieczyciel (...)” – wynikało, że w sprawach o zadośćuczynienie średnio sądy zasądzają 2.500 zł za 1 % uszczerbku i wniosek ten nie odbiegał od weryfikacyjnych analiz orzecznictwa dokonywanych przez sąd z uwzględnieniem sytuacji rynkowej (tendencji zmian kosztów i dochodów) Uszczerbek jest bowiem podstawą szacowania wysokości roszczenia. Średnia oznacza występowanie odstępstw w górę i w dół przy badaniu konkretnej sytuacji. Jednocześnie sądowi wiadome jest, że w pewnym zakresie orzecznictwo nie popiera ustalania świadczenia przez odniesienie się do uszczerbku na zdrowiu, co miał na uwadze w niniejszej sprawie, uznając, że wobec wyraźnego obrazu uszczerbku i szkody powoda, definitywne ustalenie uszczerbku – przez rozstrzygnięcie między opiniami biegłych o niedużym odchyleniu - nie jest niezbędne, zwłaszcza że przedstawili uzasadnienia umożliwiające weryfikację materiału dowodowego.

Przy tym jak zwykle miarkowanie wyliczenia końcowego wysokości szkody, sąd dokonał, badając ogół okoliczności jak :

a) wiek poszkodowanego (zwykle większą krzywdą jest np. kalectwo u młodej osoby),

b) rodzaj i rozmiar doznanych obrażeń,

c) intensywność (natężenie, nasilenie) i rodzaj cierpień fizycznych i psychicznych, ich oraz czas trwania (ewentualnie stopień kalectwa),

e) nieodwracalność następstw uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia (kalectwo, oszpecenie);

f) skutki uszczerbku w zdrowiu na przyszłość (np. niemożność wykonywania ulubionego zawodu, uprawiania sportów, pracy artystycznej, rozwijania swoich zainteresowań i pasji, zawarcia związku małżeńskiego, posiadania dzieci, utrata kontaktów towarzyskich, utrata możliwości chodzenia do teatru, kina, wyjazdu na wycieczki),

g) rodzaj dotychczas wykonywanej pracy przez poszkodowanego, który powoduje niemożność dalszego jej kontynuowania,

h) szanse na przyszłość, związane np. z możliwością kontynuowania nauki, z wykonywaniem wyuczonego zawodu, życiem osobistym,

i) poczucie nieprzydatności społecznej i bezradność życiowa powstałe na skutek zdarzenia, wywołującego obrażenia ciała,

j) konieczność korzystania ze wsparcia innych, w tym najbliższych, przy prostych czynnościach życia codziennego – oraz szereg innych czynników podobnej natury do wyżej wskazanych,

ł) aktualne warunki oraz stopa życiowa społeczeństwa kraju, w którym mieszka poszkodowany ,

m) konieczność przedstawiania przez sumę zadośćuczynienia odczuwalnej wartości ekonomicznej, przynoszącą poszkodowanemu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne – nie będącej jednakże wartością nadmierną w stosunku do doznanej krzywdy, co wynika z kompensacyjnego charakteru zadośćuczynienia.

Z pewnością wpływ na wielkość zasądzanych świadczeń ma także zakres żądań pozwu. W ten sposób powód dookreśla rozmiar odczuwalności swej krzywdy i stąd kwoty w różnych sprawach nie są ze sobą zupełnie proporcjonalnie skorelowane. Szczególnie można to zauważyć, gdy sąd uwzględnia całe powództwo, a strona żądała mniej niż średnia zasądzona w innej sprawie. Szacowanie wielkości krzywdy przez strony jest dość subiektywne, ale z pewnością występują także różnice w odczuwalności krzywdy.

Wobec powyższego sąd w całości uwzględnił żądanie o dopłatę zadośćuczynienia (zważając także na tendencje zmiany wartości pieniądza od czasu przywołanej powyżej publikacji). Lektura dokumentacji medycznej przedstawia jednoznaczny obraz krzywdy doznanej przez powoda, która była tak różnorodna, że nawet w stanie faktycznym dla jego czytelności sąd starał się przedstawić główny obraz dysfunkcji, jakich doznał powód. Zaczęło się od bardzo poważanego stanu poprzez długotrwałe leczenie z powikłaniami ze stałymi skutkami. Dlatego drobiazgowa omawianie tego stanu zakłócałoby odbiór zasadniczego odbioru przejść powoda, możliwy dla percepcji każdej osoby, która miałaby odpowiedzieć, czego doznał powód i czy przyznane świadczenie jest współmierne. W ocenie sądu nie było ono wygórowane w zestawieniu z uwzględnianymi w takich sprawach. Należało je zasądzić także co do kwoty, jaką ubezpieczyciel zarachował wobec zasądzenia w wyroku karnym, zwłaszcza że nie potwierdził, że doszło do realizacji (między współpozwanymi pozostaje rozliczenie z tego zakresu).

odszkodowanie za opiekę osób trzecich – art. 444 § 1 kc

Wobec potwierdzonej linii orzeczniczej / uchwała SN z 22 lipca 2020 r ., III CZP (...) ^/ sąd uwzględnił roszczenie o zapłatę za korzystanie z pomocy. Stawka za godziną uznana przez strony była minimalna, a co do zakresu sąd w całości oparł się na szacowaniu zakresu podanym przez powoda, gdyż przez zwykłe doświadczenie życiowe należało uznać wiarygodność dowodów informujących o tym. Biegli odnosili się do tej liczby w zakresie zbyt ograniczonym.

Odsetki zasądzono na podstawie art. 481 § 1 i 2 kc, w zw. art. 14 ust. 1 i 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, gdyż profesjonalista działa na swoje ryzyko, oczekując na rozstrzygnięcie sądu. Stąd przyjął datę wynikającą z wezwania do zapłaty przez powoda, gdyż czynności likwidacyjne nie przekonywały, że realizują wskazaną regulację terminu do wypłaty świadczenia. Stan początkowy powoda był znany i można było szacować świadczenia tak, by nie doszło do znacznej rozbieżności, która wywołała konieczność wstąpienia na drogę sądową.

Na podstawie art. 355 w zw. z art. 203 kpc umorzono postępowanie co do należności zapłaconej w toku procesu wobec ograniczenia pozwu.

O kosztach orzeczono w konsekwencji jak w wyroku na podstawie art. 98 § 1 i 1 ¹ kpc przy uwzględnieniu § 2 pkt. 7 rozporządzenia o opłatach za czynności adwokackie (i art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Co do dopozwanego sprawcy szkody o kosztach orzeczono na podstawie art. 102 kpc, gdyż był ubezpieczony, a tylko przez perturbacje systemowe – został włączony do procesu, a przy tym nie wywołał w nim kosztów.

z/

1. odnot.,

2. odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć peł. powoda, peł. pozwanych,

3. za miesiąc

1 por. np. III CSK (...)

2 por. https://www.(...) : (...) firmie (...)